Jul 7, 2024

OSCAR WILDE - bác Khánh & Quân

Tía Má ơi,

Tía Má có để ý tượng của Oscar Wilde có khuôn mặt thật lém lỉnh không? Chung quanh tượng là những bảng trích những cậu văn quái đản của ổng. Thí dụ:

"Whenever people agree with me, I always feel I must be wrong!" (Hễ thiên hạ đồng ý với tôi là tôi hiểu mình nói sai rồi!"

"The well-bred contradict other people. The wise contradict themselves.." (Kẻ có giáo dục toàn nói ngược đời. Kẻ khôn ngoan toàn nói ngược với chính mình.)

"Nothing looks so like innocence as an indiscretion." (Ngây thơ chẳng khác gì khiếm nhã)

"Only dull people are brilliant at breakfast." (Chỉ có kẻ đần mới sáng suốt được trong bữa điểm tâm.)

Mấy câu này nghe cũng điên như anh chàng Jack mất cả cha lẫn mẹ thì bị mắng là bất cẩn! Và ông mục sư BHD tìm mãi mới ra khuyết điểm duy nhất là không chịu được gió lùa!


Nãy giờ bác Khánh viết lảm nhảm vì ăn phải đũa Oscar Wilde. Ai biểu! Đáng đời! Hê hê!

Bác Khánh 

---

Oscar Wilde 

Đến Dublin- Ireland để được dịp thăm nơi chào đời của nhà đại văn hào Oscar Wilde người Ái Nhĩ Lan, tại ngôi nhà 21 Westland Row. Rất tiếc ngày đến viếng của nhóm chúng tui thì lại bị đóng cửa. Kể ra đáng tiếc vì không biết bao lâu nữa tui mới đi thăm Dublin. Tuy nhiên chúng tui có thể tưởng tượng thời thơ ấu của ông Oscar Wilde trên con đường Westland Row và công viên đối diện nhà ông , giờ đuợc xây bức tượng của ông và những câu nói nổi tiếng của ông khi còn lúc sinh tiền. Giờ xin sơ lược về nhà văn hào này: 

Oscar Fingal O'Flahertie Wills Wilde sinh ngày 16 tháng 10 năm 1854 tại Dublin, Ireland và qua đời ngày 30 tháng 11 năm 1900 tại Paris, Pháp. Ông là nhà thơ, nhà viết kịch và tác giả người Ireland nổi tiếng với sự hài hước sắc bén, phong cách rực rỡ và tác phẩm tuyệt vời.

Thời thơ ấu

Wilde sinh ra trong gia đình có nền văn học. Cha ông, Sir William Wilde, là một bác sĩ phẫu thuật mắt nổi tiếng và là nhà văn, còn mẹ ông, Jane Wilde, là một nhà thơ và nhà hoạt động dân quyền Ireland. Wilde đã sớm tỏ ra xuất sắc trong học tập và thành công với các nghiên cứu của mình. Ông học tại Đại học Trinity Dublin và sau đó là Magdalen College, Oxford, nơi ông đã giành giải thưởng Newdigate cho bài thơ "Ravenna" của mình.

Sự nghiệp

Oscar Wilde nổi tiếng với các vở kịch, tiểu thuyết và những câu nói châm biếm sắc sảo. Những tác phẩm nổi bật của ông bao gồm:

1. Kịch phẩm:

‘The Importance of Being Earnest’ (Tầm Quan trọng của sự Nghiêm túc)  (1895): Vở kịch này  ra mắt khán giảAnh lần đầu tiên vào ngày 14/2/1895 tại Nhà hát St. James, London. Nội dung vở đề cập đến thói giả tạo, đạo đức giả trong thời nữ hoàngVictoria. Đến nay, tác phẩm sân khấu này luôn được yêu thích tại Anh vànhiều nước trên thế giới, bởi màu sắc giễu nhại, trào phúng phù hợp với mọi thời đại.

" Lady Windermere's Fan - Chiếc quạt của Phu nhân Windermere " (1892): Một vở kịch khám phá các chủ đề về sự đạo đức và sự giả dối xã hội.

" A Woman of No Importance - " (1893) - Sau thành công ở vở Chiếc quạt của Phu nhân Windermere, Oscar Wilde được đề nghị viết thêm một vở hài kịch nữa. Và Một nhân vật vặt vãnh được ra đời trong hoàn cảnh ấy.  Vở kịch này được Wilde viết trong thời gian ông sống cùng người tình Alfred Douglas khi xa nhà, và nó gặt hái thành công lớn khi công diễn vào năm 1893, bất chấp các la ó phản đối vì một vài lời thoại viết cho nhân vật người Mỹ Hester Worsley đã chỉ trích Anh quốc quá dữ dội. Thực tế việc la ó đã khiến câu thoại ấy bị cắt đi trong vài lần công diễn

An Ideal Husband - Người chồng Lý tưởng" (1895): vở kịch đều khám phá sự phức tạp của các kỳ vọng xã hội và lòng trung thực cá nhân.

2- Tiểu thuyết:

Chân dung Dorian Gray là tiểu thuyết duy nhất của Oscar Wilde được xuất bản lần đầu vào năm 1890. Cuốn sách kể về Dorian Gray, người đã tráo đổi vẻ đẹp và tuổi thanh xuân với một bức tranh trên tường. Trong khi Gray vẫn giữ được vẻ bề ngoài trẻ đẹp, còn bức chân dung thì ngày càng già cỗi và phai nhạt.

Truyện ngắn:

"Con Ma Canterville" (1887)

"Công Chúa Hạnh Phúc và Những Câu Chuyện Khác" (1888): Tuyển tập những câu chuyện thiếu nhi bao gồm "Chú Công Chúa Hạnh Phúc," "Con Sáo và Hoa Hồng," và những câu chuyện khác.

Cuộc đời cá nhân và các vụ kiện

Oscar Wilde là một nhân vật lòe loẹt trong xã hội London, nổi tiếng với sự hài hước, kỹ năng nói chuyện và phong cách ăn mặc đặc biệt. Các vụ bê bối đã hủy hoại cuộc đời Oscar Wilde. Năm 1884, ông kết hôn với Constance Lloyd và họ có với nhau hai con trai, nhưng đến năm 1891, ông bắt đầu mối quan hệ đồng tính với Lord Alfred Douglas (biệt danh là Bosie). Tháng 04/1895, Wilde kiện cha của Bosie (Hầu tước Queensberry) vì đã xúc phạm ông sau khi người này cáo buộc Wilde là người đồng tính. Wilde thua kiện, bị bắt và bị xét xử vì tội vi phạm thuần phong mỹ tục sau khi những ồn ào về đời tư của ông bị rò rỉ.

Wilde phải ngồi tù lao động khổ sai hai năm. Khi ở trong tù, Wilde đã viết một lá thư dài gửi Douglas – sau đó được xuất bản với tiêu đề ‘De Profundis’ (Hồ sơ). Vợ ông đã đưa các con đến Thụy Sĩ và lấy tên là ‘Hà Lan’. Wilde được tại ngoại khi cơ thể đã trở nên ốm yếu và thanh danh bị hủy hoại. Ông dành phần đời còn lại ở châu Âu, xuất bản tác phẩm thơ ‘The Ballad of Reading Gaol’ (Bản Ballad của Nhà tù Reading) vào năm 1898 một bài thơ về cuộc sống khắc nghiệt trong nhà tù. Sức khỏe của Wilde suy yếu và ông qua đời vì viêm não qua đời tại Paris. Nếu có dịp đi Paris thì hãy viếng ngôi mộ của ông 

Di sản

Các tác phẩm của Oscar Wilde tiếp tục được ngưỡng mộ về sự hài hước, lãng mạn và những hiểu biết sâu sắc về bản chất con người và xã hội. Những đóng góp của ông cho văn học, đặc biệt là trong lãnh vực hài kịch và phê phán xã hội, để lại ấn tượng sâu sắc. Cuộc đời và tác phẩm của Wilde vẫn là chủ đề được nghiên cứu và ngưỡng mộ, khiến ông trở thành một trong những nhân vật đáng nhớ nhất trong lịch sử văn học.

Nhà văn Oscar Wilde có nhiêu câu nói rất thú vị chẳng hạn "I have nothing to declare except my genius" - ông nói câu này khi đến Mỹ vào năm 1882. Người nhân viên hải quan Hoa Kỳ hỏi Oscar Wilde khi nhập cảnh là “ Have you got anything to delare – Ông có gì khai báo với hải quan không ?” thì ông trả lời là “Tôi không có gì khai báo ngoại trừ tài năng của tôi” . Lời nói hóm hỉnh này đã trở thành một trong những câu nói nổi tiếng của Wilde, thể hiện sự đam mê của ông với sự dí dỏm và sự hài hước tự tin của bản thân.

Khi tui đọc câu này của ông thì thấy hợp ý tui “ When everyone agree with you , there is something wrong – Khi nói chuyện mà ai cũng đồng ý những gì tui nói, thì xem ra chuyện của tui có vấn đề rồi”

Ai yêu thích về nhà văn hào này thì sẽ nhớ câu “ "I can resist everything except temptation - Tôi có thể chống lại mọi thứ ngoại trừ sự cám dỗ."

Hay là câu "Always forgive your enemies; nothing annoys them so much."

"Hãy luôn tha thứ cho kẻ thù của bạn; là sẽ làm cho họ vô cùng khó chịu."

Thôi xin dừng các câu nói bất hữu của ông Oscar Wilde vì quá nhiều để nói…











INCH BEACH - Anh Quân

Bạn Hương và Chị Khánh đang đi bộ trên bãi biển Inch tại Ireland. Quay lại quá khứ thì diễn viên gạo cội Robert Michum của Hollywood và nữ diễn viên Sarah Miles cũng đã bộ đi tại nơi đây vào cuối thập niên 60 để quay cuốn phim “Con gái nhà họ Ryan – Ryan’s Daughter”. Một cái là thoáng 55 năm trôi qua , giờ nơi đây là dành khách du lịch đến thăm và hoài niệm cuốn phim đã lấy bối cảnh năm 1916 trong Thế chiến thứ nhất, cuốn phim diễn ra tại một ngôi làng nhỏ trên bờ biển Ireland gồm các diễn viên chính:

- Sarah Miles vai Rosy Ryan

- Robert Mitchum vai Charles Shaughnessy

- Christopher Jones vai Thiếu tá Randolph Doryan

- John Mills vai Michael, người ngốc nghếch của làng (vai diễn giành giải Oscar)

- Trevor Howard vai Cha xứ Collin

Mới đầu nam diễn viên Gregory Peck được mời đóng vai chính nam trong phim nhưng ông ta lại từ chối. 

Câu chuyện xoay quanh Rosy Ryan, cô con gái trẻ và xinh đẹp của chủ quán rượu địa phương Thomas Ryan. Cô kết hôn với thầy giáo làng Charles Shaughnessy, một người lớn tuổi và điềm đạm. Cuộc hôn nhân của Rosy thiếu đi sự đam mê, vì cô là người luôn đòi hỏi về nhu cầu tình dục, mà trong khi đó chồng cô là một người đạo mạo y như một nhà giáo , luôn xem chuyện chăn gối là một bổn phận và cô nhanh chóng bị thu hút khi gặp Thiếu tá Randolph Doryan, một sĩ quan mới về nhận chức chỉ huy quân đội Anh đang đóng quân trong làng.

Rosy và Doryan bắt đầu mối quan hệ ngoại tình đầy đam mê, điều này không qua mắt được cộng đồng với sinh hoạt khép kín và thích bàn tán chuyện những nguời chung quanh. Mối quan hệ này gây ra một loạt các sự kiện kịch tính và bi thảm, được làm trầm trọng thêm vì sự nghi ngờ và phẫn nộ của người dân làng đối với các binh sĩ Anh và sự xáo trộn chính trị do cuộc đấu tranh giành độc lập của Ireland. Hành động của Rosy mang lại hậu quả nặng nề cho cô, chồng cô và cả ngôi làng.

Cũng xin nói thêm Rosy là cô gái đẹp nhất làng nên tất cả thiếu nữ trong làng đều ganh ghét với sắc đẹp của cô. Trong thời gian đó người Ireland luôn căm ghét người Anh, họ luôn tìm cách chuyển vũ khí vào đảo để chiến đấu với quân đội Anh, lực lượng kháng chiến Ireland đã  chọn ngôi làng nhỏ này để chuyển súng ống đạn dược, thì điều không ngờ là chính người cha của Rosy đi bán tin tức về âm mưu của đám kháng chiến cho quân đội Anh để nhận tiền thưởng  và nhờ vậy họ đã đến nơi để phá tan nhóm kháng chiến và tịch thu hết vũ khí. 

Tất cả thanh niên nam nữ trong làng đều tin là Rosy đã báo tin này cho người chỉ huy  tình nhân  nên cả đám đã đến nhà lăng nhục , xé nát quần áo và cắt đi mái tóc xinh đẹp của cô. Về đám thanh niên trước kia luôn mơ ước đoạt được trái tim của cô , còn đám thiếu nữ ganh tị vì cô đẹp hơn tất cả mọi người. Nên việc hành hạ Rosy là để thoả mãn sự ích kỹ , ghanh ghét và đố kỵ hơn là việc căm thù kẻ thù Anh quốc. 

Sau cùng ông Cha xứ Collin phải khuyên vợ chồng Rosy nên về thủ đô Dublin để có một cuộc sống mới. Cho đến tháng 12 năm 1921 hầu hết hòn đảo Ireland được độc lập ( ngoại trừ một phần đất phía bắc hòn đảo – Northern Ireland cho đến giờ vẫn thuộc của Anh quốc) và đến năm 1949 thì Ireland không còn sự thống trị của nước Anh. 

Nội dung chính của cuốn phim 

1-    Tình Yêu Cấm Đoán: Chủ đề trung tâm của phim là mối quan hệ tình cảm đầy đam mê nhưng trái phép giữa Rosy và Thiếu tá Doryan, thách thức các chuẩn mực xã hội và đạo đức cá nhân.

2-    Sự Cô Lập và Tuân Thủ: Phim khám phá sự cô lập của các cá nhân trong một cộng đồng bảo thủ và khép kín, và áp lực xã hội buộc họ phải tuân thủ.

3-    Chiến Tranh và Lòng Yêu Nước: Lấy bối cảnh Thế chiến thứ nhất và cuộc đấu tranh giành độc lập của Ireland, phim đào sâu vào các chủ đề về lòng yêu nước, phản bội và những phức tạp của bản sắc dân tộc.

4-    Thiên Nhiên và Cảm Xúc Con Người: Bờ biển Ireland gồ ghề và cuộn trào giống như cơn bão cảm xúc bên trong của các nhân vật, nhấn mạnh mối liên hệ giữa cảm xúc con người và thế giới tự nhiên.

Quay Phim

Đạo diễn David Lean, nổi tiếng với cách kể chuyện sử thi và chọn hình ảnh rất là tinh tế , đã sử dụng cảnh quan tuyệt đẹp của Ireland để tăng thêm chiều sâu cảm xúc và kịch tính cho bộ phim. Quay phim bởi Freddie Young, người đã từng làm việc với Lean trong "Lawrence of Arabia" và "Doctor Zhivago," bắt giữ vẻ đẹp hoang sơ và nét đẹp của bán đảo Dingle. Bộ phim nổi tiếng với những cảnhgió bão hãi hùng, được quay trong điều kiện gió bão đang xảy ra để đạt được sự chân thực.

Giải Thưởng

 Giải Oscar:

- John Mills giành giải Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất.

- Phim giành giải Quay phim xuất sắc nhất (Freddie Young).

- Sarah Miles được đề cử cho Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất.

Các Giải Thưởng Khác:

Bộ phim nhận được nhiều đề cử và giải thưởng từ các tổ chức uy tín khác, bao gồm Giải Quả cầu vàng và Giải thưởng Điện ảnh Viện Hàn lâm Anh (BAFTA).

Di Sản

Qua các năm, "Ryan's Daughter" đã thu hút được lượng khán giả đánh giá cao hơn và thường được nhắc lại vì hình ảnh đẹp, diễn xuất cuốn hút và tài năng đạo diễn của David Lean. Bộ phim vẫn là một phần quan trọng của lịch sử điện ảnh Ireland, đặc biệt là vì sử dụng cảnh quan đẹp của đất nước làm nền cho câu chuyện đầy kịch tính.

- Anh Quân 




GIANT'S CAUSEWAY, GHỀNH ĐÁ DĨA - Anh Quân

Trên thế giới có truyền thuyết về 4 kì quan thiên nhiên thế giới là 

1. Thác Niagara – câu chuyện về người trinh nữ trong sương mù

2. Đỉnh núi của Quỷ - nơi quỷ Satan thua cuộc người phàm. ( Devil’s Peak - tọa lạc tại Cape Town, Nam Phi)

3. Núi lửa Etna – niềm uất hận của quái vật trăm đầu. ( ở bờ biển phía Đông của Sicily, Italy.)

4. Ghềnh đá dĩa Giant’s Causeway - Con đường của người khổng lồ (một đoạn bờ biển thuộc vùng Bắc Ireland) 

Giờ tui nói về Ghềnh đá dĩa Giant’s Causeway, nơi tui vừa viếng thăm vào tuần trước. Hàng năm, có rất nhiều khách du lịch và nhà nghiên cứu đến nơi đây để xem xét một trong những cấu trúc địa chất độc đáo nhất thế giới: Những cột đá bazan lục giác được tạo hóa sắp xếp ngay ngắn với nhau.

Theo truyền thuyết , liên quan đến địa điểm này kể về người khổng lồ Ireland Fionn mac Cumhaill (Finn McCool). Anh ta  là một người khổng lồ và chiến binh sống dọc theo bờ biển Antrim. Bên kia biển ở Scotland, đối diện với Ireland , có một người khổng lồ khác tên là Benandonner. Hai người khổng lồ này là kẻ thù của nhau, thường xuyên hét lên những lời lăng mạ qua lại trên mặt nước của Kênh Bắc. Cuối cùng, Fionn quyết định đã đến lúc thách đấu Benandonner và thách thức anh ta vào một trận chiến.

Để đến được Scotland mà không phải bơi qua biển, Fionn xây dựng một con đường bằng những phiến đá khổng lồ để dễ dàng băng qua biển. Anh dùng sức mạnh phi thường của mình để nâng và đặt những phiến đá, tạo nên một con đường từ Ireland đến Scotland.

Tuy nhiên, khi Fionn đến gần Scotland và nhìn thấy kích thước của Benandonner, anh nhận ra đối thủ của mình lớn hơn và mạnh hơn rất nhiều so với những gì anh tưởng tượng. Sợ hãi cho tính mạng của mình, Fionn quay lại và chạy về Ireland. Anh nhờ sự giúp đỡ của vợ mình, Oonagh, người đã nghĩ ra một kế hoạch khôn ngoan để bảo vệ chồng.

Oonagh mới cải trang chồng mình, Fionn thành một em bé, quấn anh trong một tấm chăn và đặt anh vào một cái nôi lớn. Khi Benandonner đi qua Ireland,  đến nhà của Fionn, anh ta yêu cầu biết Fionn đang ở đâu. Oonagh, giả vờ như đang ở một mình, mời Benandonner vào nhà và chỉ cho anh ta thấy "em bé" trong nôi. Khi nhìn thấy kích thước của "em bé," Benandonner vô cùng kinh hoàng. Anh ta nghĩ rằng nếu em bé to lớn như vậy, thì Fionn chắc chắn phải là một người khổng lồ khủng khiếp.

Sợ hãi trước ý nghĩ phải đối mặt với một người khổng lồ như vậy, Benandonner bỏ chạy trở về Scotland, trên đường chạy là phá hủy con đường phía sau để ngăn không cho Fionn đuổi theo. Điều này đã để lại những tàn tích ghềnh đá dĩa của con đường mà chúng ta thấy ngày nay khi đến Ireland , với những cột đá bazan hình lục giác đặc trưng ở cả hai bên kênh, mặc dù chỉ có phía Ireland còn lại nổi bật.

Giant's Causeway do đó đứng vững như một minh chứng cho sự khôn ngoan của Oonagh và kích thước đáng kinh ngạc của những người khổng lồ trong thần thoại Ireland.

Câu chuyện kể ra là truyền thuyết còn về Giant Causeway như sau : 

Đây là là một Di sản Thế giới UNESCO nằm trên bờ biển phía bắc của County Antrim ở Bắc Ireland. Nổi tiếng với các hình thành địa chất ấn tượng, nó bao gồm khoảng 40.000 cột đá bazan đan xen, kết quả của một vụ phun trào núi lửa cổ đại.

Giant's Causeway được hình thành khoảng 50-60 triệu năm trước trong Kỷ Paleogene. Khi hoạt động núi lửa tạo ra các dòng dung nham, bazan nóng chảy thâm nhập qua các tầng đá phấn và nguội nhanh chóng, co lại và nứt thành các cột hình lục giác. Các cột này có kích thước khác nhau, hầu hết có sáu cạnh, mặc dù một số có bốn, năm, bảy hoặc tám cạnh.

Giant's Causeway đã truyền cảm hứng cho các nghệ sĩ, nhà văn và nhạc sĩ trong nhiều thế kỷ. Nó là biểu tượng của vẻ đẹp tự nhiên và là minh chứng cho sức mạnh của các lực lượng địa chất, cũng như là một yếu tố trung tâm trong thần thoại và di sản văn hóa của Ireland.

"Giant's Causeway" của ca sĩ Enya

Enya, nữ ca sĩ và nhạc sĩ nổi tiếng của Ireland, đã lấy cảm hứng từ các cảnh quan và truyền thuyết của Ireland trong âm nhạc của mình. Mặc dù cô không có bài hát cụ thể mang tên "Giant's Causeway," nhưng tổng thể tác phẩm của cô, với phong cách huyền ảo và không khí, gợi lên sự huyền bí của những nơi như Giant's Causeway.

Giant's Causeway đứng vững như một kỳ quan thiên nhiên đáng kinh ngạc, kết hợp các hình thành địa chất tuyệt đẹp với truyền thuyết phong phú và ý nghĩa văn hóa. Nó thu hút du khách từ khắp nơi trên thế giới, mang đến một cái nhìn độc đáo về quá khứ núi lửa của Trái đất và những huyền thoại đã hình thành trí tưởng tượng của con người.

- Anh Quân 







SHAMROCK - THE LOGO OF IRELAND - Anh Quân

Cỏ ba lá - Một trong những ký hiệu cùa nước Cộng Hoà Ái Nhĩ Lan 

Mô tả: Cỏ ba lá là một cây cỏ ba lá thường liên quan đến Thánh Patrick, vị thánh bảo trợ của Ireland.

Ý nghĩa: Cỏ ba lá tượng trưng cho sự may mắn và Chúa Ba Ngôi trong truyền thống Kitô giáo (Cha, Con và Thánh Thần). Nó cũng là một biểu tượng của bản sắc và di sản Ireland.

Màu xanh lá cây:

Mô tả: Màu xanh lá cây thường được sử dụng trong bối cảnh của Ireland, bao gồm trong quốc kỳ (ba màu xanh lá cây, trắng và cam).

Ý nghĩa: Màu xanh lá cây đại diện cho cảnh quan tươi tốt của Ireland, phong trào dân tộc chủ nghĩa và di sản Công giáo. Đây là một màu sắc gắn liền chặt chẽ với bản sắc Ireland.

Dưới đây là một cái nhìn tổng quan về việc di cư của người Ireland đến Hoa Kỳ:

Thế kỷ 19:

Trong thời kỳ Nạn đói lớn (1845-1852), một số lượng lớn người Ireland đã di cư đến Hoa Kỳ. Khoảng 1 triệu người Ireland đã đến trong giai đoạn này.

Đến cuối thế kỷ 19, ước tính khoảng 4,5 triệu người Ireland đã di cư đến Hoa Kỳ.

Thế kỷ 20:

Việc di cư của người Ireland tiếp tục trong thế kỷ 20 nhưng với số lượng nhỏ hơn so với thế kỷ 19. Giữa năm 1900 và 1930, khoảng 1,2 triệu người nhập cư Ireland đã đến Hoa Kỳ.

Sau giữa thế kỷ 20, số lượng này giảm dần, mặc dù có sự gia tăng nhỏ sau Đạo luật Di trú và Quốc tịch năm 1965.

Thế kỷ 21:

Trong những thập kỷ gần đây, việc di cư của người Ireland đã chậm lại. Ví dụ, từ năm 2010 đến 2020, khoảng 20.000 người nhập cư Ireland đã được cấp thẻ thường trú hợp pháp tại Hoa Kỳ.

Tổng cộng, dữ liệu lịch sử cho thấy qua nhiều thế kỷ, hàng triệu người Ireland đã di cư đến Hoa Kỳ, đóng góp đáng kể vào dân số nước này. 

Theo Cục Điều tra Dân số Hoa Kỳ, hơn 31 triệu người Mỹ cho biết họ có tổ tiên là người Ireland, khiến đây trở thành một trong những nhóm sắc tộc lớn nhất trong cả nước.

Tại Hoa Kỳ có tất cả 46 vị Tổng Thống, thì 23 vị Tổng Thống có nguồn gốc từ Ireland. Trong đó 11 Tổng Thống thuộc đảng Cộng Hoà và 12 Tổng Thống thuộc đảng Dân Chủ. 

- Anh Quân 

ĐÀI TƯỞNG NIỆM TẠI NHÀ TÙ ARBOUR HILL - Anh Quân

1916 Memorial, Arbour Hill

Khi đến thăm nước Cộng Hoà Ireland thì không nên bỏ qua đi thăm viếng đài tưởng niệm tại nhà tù Arbour Hill vì nơi có ý nghĩa lịch sử đặc biệt quan trọng trong lịch sử Ireland, đặc biệt là liên quan đến Cuộc Nổi dậy vào dịp lễ Phục sinh vào năm 1916. Đây là  một sự kiện quan trọng trong lịch sử Ireland (Ái Nhĩ Lan) xảy ra trong Tuần lễ Phục sinh, từ ngày 24 đến 29 tháng 4 năm 1916. Cuộc nổi dậy được tổ chức bởi các nhà cách mạng tại Ireland với mục đích chấm dứt sự cai trị của Anh ở Ireland và thiết lập một nền Cộng hòa độc lập tại Ireland 

Bối cảnh

Đầu thế kỷ 20 là thời kỳ của bất ổn chính trị và xã hội lớn ở Ireland, với những yêu cầu ngày càng gia tăng về quyền tự trị và độc lập khỏi Anh. Nhiều nhóm dân tộc chủ nghĩa đã hoạt động, bao gồm Tổ chức Anh em Cộng hòa Ireland (IRB), Các Tình nguyện viên Ireland, và Quân đội Công dân Ireland.

Các sự kiện chính

Ngày 24 tháng 4 năm 1916: Cuộc Nổi dậy bắt đầu vào thứ Hai của lễ Phục sinh. Khoảng 1.200 chiến sĩ chiếm giữ các địa điểm quan trọng ở Dublin, bao gồm cả Bưu điện Tổng hợp (GPO), là tổng hành dinh của họ.

Tuyên bố thành lập Cộng hòa Ireland: Các nhà lãnh đạo của Cuộc Nổi dậy, bao gồm Patrick Pearse và James Connolly, tuyên bố thành lập Cộng hòa Ireland và đọc Tuyên ngôn Cộng hòa Ireland bên ngoài GPO.

Chiến đấu ở Dublin: Các trận chiến khốc liệt diễn ra giữa quân nổi dậy và lực lượng Anh. Các địa điểm chính của xung đột bao gồm GPO, Công viên St. Stephen’s Green và nhà máy Boland’s Mill.

Phản ứng của Anh: Chính phủ Anh nhanh chóng phản ứng, triển khai hàng ngàn binh lính để dập tắt cuộc nổi dậy. Đến cuối tuần, pháo binh hạng nặng và các trận chiến nhà nhà đã gây tổn thất lớn cho thành phố và dân thường.

Ngày 29 tháng 4 năm 1916: Sau sáu ngày chiến đấu ác liệt, các lãnh đạo của Cuộc Nổi dậy đồng ý đầu hàng vô điều kiện để ngăn chặn thêm thương vong cho dân thường.

Hậu quả

Hành quyết: Mười lăm lãnh đạo của Cuộc Nổi dậy, bao gồm Pearse, Connolly và Thomas Clarke, bị xử bắn. Phản ứng khắc nghiệt của Anh đã làm dư luận ở Ireland phẫn nộ, biến nhiều người trước đây thờ ơ hoặc thù địch thành những người ủng hộ cho sự nghiệp cách mạng.

Nơi Chôn Cất Nơi Chôn Cất Lãnh Đạo Cuộc Nổi Dậy

Sau khi các lãnh đạo của Cuộc Nổi dậy Phục sinh năm 1916 bị xử tử tại Kilmainham Gaol, thi thể của họ được đưa đến Arbour Hill và chôn trong một ngôi mộ tập thể tại sân nhà tù này. Những người được chôn cất tại đây bao gồm Patrick Pearse, James Connolly, Thomas Clarke, và nhiều người khác.

Tầm Quan Trọng: Đài tưởng niệm này đánh dấu một trong những thời khắc quan trọng nhất trong lịch sử hiện đại của Ireland. Nó là biểu tượng của sự hy sinh và lòng dũng cảm của những người đã đấu tranh cho tự do và độc lập của Ireland.

Kiến Trúc và Thiết Kế

Ngôi Mộ Tập Thể: Ngôi mộ là một ngôi mộ tập thể nằm trong khuôn viên quân sự của Nhà tù Arbour Hill. Nó được bao quanh bởi một bức tường đá vôi với tên của 14 lãnh đạo cuộc nổi dậy được khắc trên đó.

Đài Tưởng Niệm: Khu vực đài tưởng niệm được thiết kế trang nhã, với một khu vực yên tĩnh và trang trọng, tạo không gian cho việc tưởng niệm và suy ngẫm. Các tấm bia ghi danh các lãnh đạo và những dòng chữ về sự kiện lịch sử này.

Vườn Cây Cảnh: Xung quanh khu vực đài tưởng niệm là một vườn cây cảnh nhỏ, được chăm sóc cẩn thận, tạo nên một không gian yên bình và trang nghiêm.

Cảm xúc công chúng: Sự tàn bạo của phản ứng của Anh và việc hành quyết các lãnh đạo đã dẫn đến làn sóng ủng hộ cho độc lập Ireland. Sự thay đổi trong dư luận này đã tạo nền tảng tiếp theo cho Cuộc chiến Độc lập (1919-1921)

Tác động chính trị: Cuộc Nổi dậy đã ảnh hưởng sâu sắc đến chính trị Ireland, dẫn đến sự suy giảm của Đảng Quốc hội Ireland và sự trỗi dậy của Sinn Féin, đảng này đã chấp nhận một lập trường cứng rắn hơn đối với sự cai trị của Anh.

Di sản

Cuộc Nổi dậy Phục sinh được coi là một thời khắc quan trọng trong lịch sử Ireland. Nó đánh dấu sự khởi đầu của một chuỗi sự kiện dẫn đến việc thành lập Nhà nước Tự do Ireland vào năm 1922 và sau này là Cộng hòa Ireland. Các lãnh đạo của Cuộc Nổi dậy được tưởng nhớ như những người tử vì đạo, và sự kiện này được tưởng niệm hàng năm vào thứ Hai Phục sinh.

Các nhân vật chính

Patrick Pearse: Một giáo viên, nhà thơ và là một trong những nhà tư tưởng hàng đầu của Cuộc Nổi dậy. Ông là tác giả chính của Tuyên ngôn Cộng hòa Ireland.

James Connolly: Một lãnh đạo xã hội chủ nghĩa và chỉ huy của Quân đội Công dân Ireland, Connolly đóng vai trò quan trọng trong việc lập kế hoạch và thực hiện Cuộc Nổi dậy.

Thomas Clarke: Một trong những nhà cách mạng lớn tuổi nhất và giàu kinh nghiệm nhất tham gia, Clarke là một thành viên sáng lập của IRB.

Cuộc Nổi dậy Phục sinh vẫn là một biểu tượng của sự kiên cường và quyết tâm của người Ireland trong cuộc đấu tranh giành độc lập, ăn sâu vào ký ức tập thể của quốc gia.

Vào ngày 28 tháng 6 năm 1963 , Cố Tổng Thống  John Fitzgerald Kennedy đã đến thăm nghĩa trang và đài tưởng niệm Arbour Hill này, trong chuyến 4 ngày thăm viếng quê hương đất tổ của ông. Có một điều khó mà nghỉ ra trong lúc đó là 5 tháng sau Ông đã bị ám sát vào tháng tháng 11tại Dallas , Texas , Hoa Kỳ.

- Anh Quân 

TỈNH LẺ NAIRN TẠI CAO NGUYÊN SCOTLAND - Anh Quân

Nhóm chúng tui đi đến tỉnh lẽ Nairn nghỉ qua đêm, rồi bất ngờ biết đến Nairn là một thị trấn nhỏ nằm ở vùng cao nguyên Scotland, trên bờ biển phía đông bắc của Scotland. Nó nằm dọc theo bờ biển Moray Firth, cách khoảng 16 dặm về phía đông của Inverness, thành phố lớn nhất và là trung tâm hành chính của khu vực Highland.

Nairn nổi tiếng với vẻ đẹp phong cảnh, bãi biển cát trắng và các di tích lịch sử, khiến nó trở thành điểm đến phổ biến cho du khách và là nơi có ý nghĩa lịch sử đối với những người như Charlie Chaplin, ( Sạc Lô)  người đã đến thăm để nghỉ ngơi vào những năm của thập niên 30 , 40 và 70 của thế kỷ trước. 

Dưới đây là một số hoạt động của Chaplin  khi ở Nairn:

1. Nghỉ ngơi với Gia đình: Chaplin rất thích sự yên tĩnh của Nairn, khiến nơi này trở thành nơi lý tưởng để ông nghỉ ngơi với gia đình, nhất là xa rời ánh đèn màu của sân khấu.

2. Thưởng thức phong cảnh : Nairn nổi tiếng với phong cảnh ven biển đẹp và những thắng cảnh thiên nhiên. Ông Chaplin có thể đã tận hưởng những buổi dạo bộ dọc theo bờ biển và khung cảnh thiên nhiên yên bình.

3. Chơi Golf: Nairn có truyền thống chơi golf lâu đời, với Câu lạc bộ Golf Nairn là một trong những sân golf nổi tiếng trong khu vực. Chaplin luôn có quan tâm đặc biệt đối với môn thể thao golf, và ông đã đánh golf tại đây .

4. Gặp người dân Địa phương: Chaplin được biết đến với tính cách thân thiện và dễ gần. Trong các chuyến thăm, ông đã tiếp xúc với cộng đồng địa phương, và gặp những người rất yêu mến ông.

5. Nơi ẩn náu riêng tư: Ngoài các hoạt động công khai, Chaplin đánh giá cao sự riêng tư mà Nairn mang lại. Sự yên tĩnh này cho phép ông rời xa cuộc sống bận rộn và tập trung vào suy nghĩ về cá nhân cũng như gia đình

Những chuyến thăm này tới Nairn , ông đã đóng góp rất nhiều cho khu vực và luôn được người dân địa phương quí mến ông. 

Vào thời gian mùa hè vào tháng Sáu thì tới 11 giờ đêm bầu trời ở Nairn bước vào chạng vạng tối, nên còn thấy rõ mọi thứ chung quanh.

- Anh Quân





CHIẾN TRƯỜNG CULLODEN - Anh Quân

Trận Culloden là nơi diễn ra trận chiến cuối cùng của Cuộc nổi dậy Jacobite năm 1745, diễn ra vào ngày 16 tháng 4 năm 1746. Trận chiến này là cuộc đối đầu cuối cùng của Cuộc nổi dậy Jacobite năm 1745, một nỗ lực của Charles Edward Stuart (thường được biết đến với tên gọi Bonnie Prince Charlie) nhằm khôi phục ngai vàng Anh cho cha mình, James Francis Edward Stuart. Quân Jacobite chủ yếu là các chiến binh Cao nguyên Scotland, ủng hộ yêu sách của gia tộc Stuart lên ngai vàng, trong khi lực lượng chính phủ gồm các binh lính Anh trung thành với vua Hanoverian George II, do Công tước Cumberland chỉ huy.

Bối Cảnh Lịch Sử

Cuộc Nổi Dậy Jacobite năm 1745: Đây là cuộc nổi dậy cuối cùng trong loạt các cuộc nổi dậy nhằm khôi phục vương triều Stuart lên ngai vàng Anh. Quân Jacobite đã tiến xa về phía nam đến Derby, nhưng buộc phải rút lui về Scotland.

Bonnie Prince Charlie: Lãnh đạo của quân Jacobite, ông là cháu trai của vua James II của Anh và VII của Scotland bị phế truất.

Trận Đánh

Ngày và Địa Điểm: Trận đánh diễn ra vào ngày 16 tháng 4 năm 1746, trên bãi Culloden, gần Inverness ở Cao nguyên Scotland.

Các Bên Tham Chiến: Khoảng 7,000 quân Jacobite đối đầu với khoảng 8,000 quân chính phủ.

Kết Quả: Trận chiến là một chiến thắng quyết định cho lực lượng chính phủ. Quân đội Jacobite nhanh chóng bị áp đảo và chịu tổn thất nặng nề, với hơn 1,500 người bị giết, so với chỉ khoảng 50 binh lính chính phủ.

Hậu Quả: Thất bại tại Culloden đánh dấu sự kết thúc của sự nghiệp Jacobite. Bonnie Prince Charlie chạy trốn khỏi Scotland và sống lưu vong suốt phần đời còn lại. Trận đánh cũng dẫn đến các biện pháp trả thù nghiêm khắc đối với các thị tộc Cao nguyên, bao gồm hành quyết, bỏ tù và phá hủy hệ thống thị tộc truyền thống.

Bãi Chiến Trường Ngày Nay

Bảo Tồn: Bãi chiến trường Culloden hiện nay là một di tích được bảo tồn, được quản lý bởi Tổ chức Quốc gia Scotland. Bãi chiến trường phần lớn vẫn không thay đổi, với các đài tưởng niệm và các dấu hiệu chỉ ra vị trí của các lực lượng và các sự kiện quan trọng trong trận chiến.

Trung Tâm Tham Quan: Có một trung tâm tham quan hiện đại cung cấp các triển lãm, trưng bày tương tác và nhà hát nhập vai 360 độ tái hiện lại trận chiến. Trung tâm cung cấp bối cảnh lịch sử và những hiểu biết về cuộc sống của những người tham gia vào cuộc xung đột.

Đài Tưởng Niệm: Các đài tưởng niệm và cairn khác nhau tưởng nhớ những người đã ngã xuống. Một đặc điểm đáng chú ý là Cairn Tưởng Niệm, được dựng lên vào năm 1881, để tôn vinh các chiến binh Jacobite đã chết trong trận chiến. Cũng có các dấu hiệu thị tộc riêng cho những người đã chiến đấu.

Ý Nghĩa

Tác Động Văn Hóa: Trận Culloden có một vị trí quan trọng trong lịch sử và văn hóa Scotland. Nó đại diện cho sự kết thúc của lối sống truyền thống Cao nguyên và sự bắt đầu của một giai đoạn đàn áp văn hóa được gọi là Cuộc Thanh Trừng Cao Nguyên.

Nghiên Cứu Lịch Sử: Trận chiến được các nhà sử học nghiên cứu rộng rãi vì tác động của nó đến lịch sử Anh và Scotland. Nó được coi là một bước ngoặt củng cố quyền lực của chính phủ Anh đối với Scotland.

Bãi chiến trường Culloden không chỉ là một di tích lịch sử mà còn là biểu tượng của sự xung đột giữa các nền văn hóa và những thay đổi mạnh mẽ tiếp theo trong lịch sử Scotland.

- Anh Quân